Wat hebben zorgverleners nodig om zorg en ondersteuning te bieden bij behoeften in de sociale en spirituele dimensie?

Inleiding | Multidimensionele zorg waarbij aandacht voor de lichamelijke, psychische, sociale en sprituele dimensie is, is de basis van palliatieve zorg. Het Utrecht Symptoom Dagboek – 4 Dimensioneel (USD-4D) is ontwikkeld als een gespreksondersteuner en bevat naast items in de lichamelijke en psychische dimensie ook de sociale en spirituele dimensie. Een feasibility studie van het USD-4D heeft echter laten zien dat zorgverleners gesprekken met betrekking tot deze laatste twee dimensies minder als vanzelfsprekend vorm geven.

Onderzoeksvraag | Wat hebben zorgverleners nodig om met behulp van het USD-4D in gesprek te gaan over de sociale en spirituele zorgbehoeften van patiënten?

Methoden | Een mixed-methods studie met een sequential explanatory design wordt uitgevoerd van april tot oktober 2019. In de eerste fase worden kwantitatieve data verzameld door middel van een survey onder zorgverleners en organisaties (n=50) die werken met het USD-4D. De survey is gebaseerd op een exploratie meeting met zorgverleners die werken met het USD-4D. In de tweede fase worden focusgroep interviews uitgevoerd met 7 zorgverleners per focusgroep waarin gereflecteerd wordt op de betekenis van de resultaten van de survey.

Resultaten | Een tussenanalyse laat zien dat dat zorgverleners zowel intrinsieke ondersteuning als extrinsieke motivatie vragen op zowel persoonlijk als professioneel gebied. Intrinsieke ondersteuning heeft betrekking op persoonlijke motivatie, zelfvertrouwen en gemoedsrust om de sociale en spirituele dimensie van patiënten bespreekbaar te maken. Extrinsieke motivatie betreft ondersteuning bij het begrijpen en uitleggen van het USD-4D en organisatorische inbedding ervan.

Conclusie | Zorgverleners geven aan dat het USD-4D behulpzaam is in de dagelijkse praktijk. Zij geven hierbij aan dat ze meer ondersteuning nodig hebben opdat ze zowel persoonlijk als professioneel steviger in hun schoenen staan. Zorgverleners gaan de sociale en spirituele dimensie niet uit de weg en leveren gepaste zorg, maar zien dit zelf vaak anders.

Aanbevelingen voor de praktijk | Meer onderzoek moet zich richten op wat zorgverleners expliciet aan behoeften hebben om hun zorgverlening te verbeteren en meer op de patiënt toe te snijden. In de implementatie van een gespreksondersteuner als het USD-4D moet meer rekening gehouden worden met deze behoeften en kan naast het uitleggen van het doel van dit instrument ook meer stilgestaan worden bij de mensen die ermee gaan werken.